RCI Tabung Haji sudah memberikan amaran sebelum tarikh matang pertama tiba. Kebimbangan utamanya bukan sama ada sukuk UJSB kelihatan bernilai dalam penyata kewangan. Kebimbangannya ialah kemampuan kerajaan menebus sukuk itu menggunakan wang sebenar apabila sampai tarikh pembayaran.
Tarikh pertama sudah berlalu pada 29 Mei 2026.
Sukuk Siri 1 yang perlu ditebus pada nilai kira-kira RM12.5 bilion tidak dibayar sepenuhnya. Sebanyak RM965 juta diselesaikan melalui pemindahan kembali tanah di Tun Razak Exchange bernilai RM270 juta dan aset perladangan di Sarawak bernilai RM695 juta.
Menurut portal Malay Mail, baki kira-kira RM11.5 bilion tidak dibayar secara tunai. Ia digantikan dengan Sukuk Siri 3 yang hanya akan matang pada Mei 2036.
Bahasa mudahnya, hampir keseluruhan hutang yang perlu diselesaikan pada 2026 telah diberikan tarikh baharu 10 tahun kemudian.
Satu lagi tarikh besar sedang menunggu.
Sukuk Siri 2 bernilai pokok sekitar RM9.6 bilion dijadualkan matang pada Mei 2029. Apabila jumlah itu dicampurkan dengan RM11.5 bilion yang ditangguhkan sehingga 2036, nilai pokok sukuk UJSB yang masih menunggu penebusan ialah kira-kira RM21.1 bilion.
Inilah angka yang perlu menjadi perhatian pendeposit.
Sukuk tersebut tidak dimiliki secara berasingan oleh setiap pendeposit. Pemegangnya ialah Lembaga Tabung Haji. Nilainya tetap berkait secara langsung dengan pendeposit kerana TH mengurus simpanan mereka dan bergantung pada pendapatan pelaburan untuk membina rizab serta membayar agihan keuntungan.
Siapa yang menjamin RM21 bilion ini?
Jawapan rasmi kerajaan ialah Kerajaan Persekutuan.
Menteri Kewangan II, Datuk Seri Amir Hamzah Azizan, memberi jaminan di Dewan Rakyat bahawa kerajaan sentiasa menjelaskan hutangnya dan akan terus memenuhi komitmen tersebut. Dua sukuk asal UJSB juga diterbitkan dengan surat sokongan kerajaan. Kementerian Kewangan, Tabung Haji
RCI turut menyatakan obligasi sukuk perlu ditebus sepenuhnya pada 2026 dan 2029 serta mesti dipenuhi kerajaan kerana ia merupakan instrumen komitmen jaminan.
Jaminan itu penting, namun ia baru menjawab siapa yang akhirnya bertanggungjawab. Ia belum menjelaskan sumber wang, jadual pembayaran dan tindakan yang akan diambil jika nilai aset UJSB tidak mencukupi.
Itulah perkara yang rakyat perlu tahu sekarang, bukannya selepas sukuk matang.
Pada penghujung 2018, aset TH yang bernilai pasaran sekitar RM9.7 bilion dipindahkan kepada UJSB pada nilai RM19.9 bilion. TH menerima RM300 juta tunai dan dua siri sukuk berjumlah RM19.6 bilion.
Struktur asal menggunakan kaedah kupon sifar. Nilai RM19.6 bilion itu dijangka meningkat kepada kira-kira RM27.5 bilion apabila matang. Perbezaan hampir RM8 bilion merupakan pulangan kepada TH.
Kerajaan kemudiannya menukar struktur tersebut supaya TH menerima keuntungan secara tunai setiap tahun. Sukuk Siri 3 memberikan kadar keuntungan 3.825 peratus dan dijangka membayar kira-kira RM440 juta setahun kepada TH.
Pembayaran RM440 juta itu membantu aliran tunai dan membolehkan TH mempunyai pendapatan tunai bagi menyokong agihan keuntungan.
Ia bukan pembayaran pokok RM11.5 bilion.
Bayaran keuntungan ialah kos menunggu. Hutang pokok tetap perlu ditebus pada 2036.
Perbezaan ini mesti dijelaskan kepada pendeposit supaya bayaran RM440 juta setahun tidak disalah anggap sebagai hutang RM11.5 bilion yang sedang berkurang. Jika keseluruhan bayaran itu hanya merupakan keuntungan sukuk, jumlah pokoknya kekal menunggu pada tarikh matang.
Kedudukan UJSB pula menjadikan persoalan mengenai sumber pembayaran semakin penting.
Menurut laporan The Edge, pada akhir 2024, UJSB dilaporkan mempunyai jumlah aset sekitar RM11.44 bilion berbanding liabiliti RM23.86 bilion. Syarikat itu juga mencatatkan kerugian terkumpul sekitar RM12.42 bilion, walaupun berjaya merekodkan keuntungan buat kali pertama pada 2024.
Angka ini tidak bermaksud UJSB pasti gagal membayar. Angka itu menunjukkan penebusan sukuk mungkin tidak boleh bergantung kepada nilai aset UJSB semata-mata. Kerajaan berkemungkinan perlu membantu melalui pemulihan aset, pelupusan pelaburan, peruntukan belanjawan atau gabungan semua kaedah tersebut.
RCI sudah menyebut risiko ini secara jelas. Suruhanjaya bimbang terhadap kemampuan kerajaan menebus sukuk dan menyediakan peruntukan tunai tahunan seperti yang pernah dijanjikan Jemaah Menteri. Kegagalan menyediakan tunai boleh menyebabkan keuntungan diagihkan kepada pendeposit tanpa sokongan tunai yang mencukupi. Rujuk: Laporan RCI, halaman 137
Tahun 2029 kini menjadi ujian pertama terhadap jaminan kerajaan selepas penstrukturan 2026.
Jika Sukuk Siri 2 bernilai RM9.6 bilion ditebus mengikut jadual, keyakinan pendeposit akan bertambah. Jika ia turut digantikan dengan sukuk baharu, kerajaan perlu menjelaskan berapa lama lagi beban ini akan dipindahkan ke masa hadapan.
Pendeposit tidak memerlukan satu lagi kenyataan umum bahawa kerajaan akan membayar. Mereka memerlukan jadual yang menunjukkan berapa banyak wang akan disediakan setiap tahun, aset mana akan dipulihkan, jumlah yang akan dibayar secara tunai dan langkah yang akan diambil jika terdapat kekurangan.
Kerajaan juga perlu mendedahkan kekuatan undang-undang surat sokongan bagi Sukuk Siri 2 dan Sukuk Siri 3. Rakyat perlu tahu sama ada jaminan tersebut telah dimasukkan sebagai komitmen kewangan kerajaan dan bagaimana ia akan dipenuhi apabila tarikh matang tiba.
Penubuhan UJSB membantu membersihkan kunci kira-kira TH dan memindahkan aset bermasalah keluar daripada institusi itu. Risiko kewangan tersebut tidak hilang. Ia berpindah kepada UJSB dan akhirnya kepada kerajaan jika nilai aset tidak mencukupi.
Satu tarikh sudah tiba pada 2026. Sebahagian besar bayaran dipindahkan ke 2036. Satu lagi ujian bernilai RM9.6 bilion sedang menunggu pada 2029.
Soalannya bukan lagi siapa yang memberikan jaminan. Kerajaan sudah mengatakan bahawa kerajaan akan membayar.
Soalan yang belum terjawab ialah bagaimana jaminan RM21 bilion itu akan ditukar menjadi wang sebenar kepada Tabung Haji.
Bentangkan jadual pembayaran RM21 bilion sekarang. Jangan tunggu sehingga sukuk matang untuk memberikan pendeposit satu lagi tarikh baharu.
Tags
Berita